Çinli şirketler, yeni yatırımlarını Çin dışına taşıyarak kısıtlamalardan kurtulmayı hedefliyor

Çin çelik yatırımlarını sınır ötesine taşıyor. Çinli şirketler, Pekin’in getirdiği üretim kısıtlamalarından kurtulmak amacıyla içinde Türkiye, Nijerya, Suudi Arabistan gibi ülkelere uzanan yeni bir çelik ekseni oluşturuyor. Ülkenin sınır ötesi üretiminin 2 yıl içinde 50 milyon tonu bulması bekleniyor.

Çin’de çelik endüstrisinde başlayan kapasite daralması, küresel ölçekte yeni bir yatırım dalgasını tetikliyor. Pekin yönetimi, “Çelik Sanayinde İstikrar Planı” ile 2025–2026 döneminde üretimi denetim altına almayı, karbon emisyonlarını azaltmayı ve kapasite fazlasını sınırlamayı hedefliyor. Resmî öngörülere göre, 2025 yılında ülkenin çelik üretimi 980 milyon tonun altında kalacak. Bu rakam, 2024’teki 1 milyar tonluk üretime kıyasla en az 25 milyon tonluk bir düşüş anlamına geliyor.

Bu politikalar, Çinli üreticilerin uzun süredir uyardığı “aşırı kapasite” sorununu hafifletmeyi amaçlasa da, piyasa üzerindeki baskıyı artırmış durumda. Çelik devleri, yerel çevre kısıtlamalarından ve Pekin’in üretim kotasından etkilenmemek için Afrika, Orta Doğu ve Asya’daki yeni üretim merkezlerine yöneliyor. Uzmanlar bu eğilimi, Çin’in “üretim haritasını dışa taşıma” stratejisi olarak nitelendiriyor.

Yurtdışına taşınan kapasite

Pekin’in kısıtlama politikalarıyla eş zamanlı olarak, Afrika ve Ortadoğu’da Çin menşeli çelik yatırımları hızla artıyor.

Nijerya’da faaliyet gösteren Çinli Steller Steel, bu ay 450 milyon dolarlık yeni bir üretim tesisi kuracağını duyurdu. Proje, Batı Afrika’nın en büyük entegre çelik yatırımlarından biri olarak öne çıkıyor ve Çinli mühendislik firmaları tarafından inşa ediliyor. Uzmanlara göre bu yatırım, Afrika kıtasının giderek artan altyapı talebine doğrudan yanıt verirken, Çinli üreticilere de düşük maliyetli ve gümrük avantajlı bir üretim üssü kazandırıyor.

Tsingshan Holding Group da benzer bir hamleyle Zimbabve’de 1 milyar dolarlık çelik fabrikasını devreye aldı. Tesisin ilk aşamada yıllık 600 bin ton üretim kapasitesine ulaşması bekleniyor. Bu yatırım, Çinli çelik devlerinin Afrika pazarındaki konumlarını güçlendirme stratejisinin bir parçası olarak görülüyor.

Türkiye stratejik bir köprü olabilir

Yongjin Technology Group, Türkiye’nin Yalova ilinde 250 milyon dolarlık paslanmaz çelik tesisi yatırımı planlıyor. Bu proje, Çin’in Avrupa’ya yakın pazarlarda üretim üssü kurma arzusunu yansıtıyor. Türkiye’nin hem Avrupa hem Ortadoğu pazarına yakınlığı sayesinde, Çinli firmalar için stratejik bir köprü olarak ortaya çıkabileceği belirtiliyor.

Yongjin Group ayrıca Tayland’da yıllık 260.000 ton kapasiteli bir paslanmaz çelik levha-şerit tesisi kurma hazırlığında.

Delong Steel Group Endonezya Banten (Cilegon/Anyer) bölgesinde, yıllık 3 milyon ton kapasiteli entegre çelik tesisi için yer hazırlanıyor.